ใครว่าคำพูดไม่ทำให้เจ็บ? ผลการทดลองคลื่นสมองบ่งชี้ว่า ‘คำด่า’ ทำให้คนฟังรู้สึกเหมือน ‘ถูกตบหน้า’

ในขณะที่หลายประเทศมองว่าการใช้ ‘วาจา’ ดุด่าว่ากล่าวคนอื่น มีผลทำร้ายจิตใจกันได้ แต่ก็จะมีอยู่บางประเทศที่มีสำนวนสอนใจคนให้จัดการความรู้สึกของตัวเอง อย่าเก็บคำพูดของคนอื่นมาคิด เพราะคำพูดไม่ทำให้เจ็บหรือตายได้

ล่าสุดมีนักวิจัยฝั่งตะวันตกทำการทดลองว่า คำพูดมีผลต่อจิตใจหรือทำปฏิกิริยาต่อร่างกายของมนุษย์อย่างไร โดยตั้งโจทย์ว่า ถ้าหากได้ยินคำพูดเชิงลบบ่อยๆ เข้า คนเราจะรู้สึก ‘ชาชิน’ จนไม่รู้สึกเจ็บปวดได้หรือไม่?

บทสรุปของการทดลองบ่งชี้ว่า คำพูดทำให้คน ‘รู้สึกรู้สา’ เหมือนโดนตบหน้าแบบไม่แรงนัก (mini slap in the face) และไม่ว่าจะเป็นการด่าโดยระบุชื่อตัวเอง หรือระบุชื่อคนอื่นๆ ก็มีผลกระทบที่ไม่ต่างกันนักต่อผู้ที่ได้ยินคำด่า หรือคำพูดเชิงลบเหล่านั้น

ดร.มารีน สตรูคส์มา (Dr.Marijn Struiksma) หัวหน้านักวิจัยมหาวิทยาลัยยูเทรคต์ (Utrecht University) ในเนเธอร์แลนด์ ตีพิมพ์ผลการวิจัยและทดลอง ชื่อว่า ‘Do People Get Used to Insulting Language?’ ลงในวารสารด้านภาษาศาสตร์ Frontier in Communication เมื่อเดือนกรกฎาคม 2022 (ดูเพิ่มเติมได้ที่ https://bit.ly/3Ra06Ui) และมีสื่อตะวันตกนำไปรายงานต่อในเดือนสิงหาคมที่ผ่านมา

จากการให้สัมภาษณ์สื่อ ดร.มารีน อธิบายว่า กลุ่มผู้ร่วมการทดลองที่เพิ่งตีพิมพ์ไปนั้นเป็นผู้หญิง 79 คน ซึ่งถูกขอให้อ่านประโยคต่างๆ ซ้ำไปซ้ำมา โดยแบ่งการอ่านออกเป็น 3 กลุ่ม ได้แก่ การอ่านประโยคเชิงลบ เช่น ลินดาเป็นคนห่วยแตก, การอ่านประโยคที่เป็นคำชม เช่น ลินดายอดเยี่ยมมาก และการอ่านประโยคซึ่งมีความหมายกลางๆ เช่น ลินดาเป็นคนดัตช์

ระหว่างที่ทดลองก็มีการติดตั้งเครื่องตรวจวัดคลื่นไฟฟ้าสมอง หรือ EEG (Electroencephalography) และเครื่องอ่านความต้านทานของผิวหนัง (Skin Conductance Recording) กับประชากรกลุ่มทดลองเพื่อสังเกตและบันทึกปฏิกิริยาเมื่อรับฟังประโยคต่างๆ

การทดลองที่ทำซ้ำหลายครั้งบ่งชี้ว่าเกิดปฏิกิริยาทางผิวหนังและคลื่นสมองกับผู้อ่านประโยคที่เป็นคำด่าหรือประโยคที่มีความหมายเชิงลบคล้ายกับเวลาที่คนถูกตบเบาๆที่ใบหน้า

และปฏิกิริยาแบบนี้ไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะเวลาที่ผู้เข้าร่วมการทดลองอ่านประโยคที่เกี่ยวข้องกับชื่อของตัวเองเท่านั้น เพราะต่อให้เป็นประโยคเชิงลบที่ระบุชื่อคนอื่นที่ไม่ใช่ผู้ทดลองโดยตรง ก็ส่งผลให้มีปฏิกิริยาเหมือนถูกตบหน้าเบาๆ เช่นกัน

งานวิจัยและทดลองนี้จึงสรุปสั้นๆว่าการรับรู้ถ้อยคำเชิงลบแบบซ้ำๆไม่ว่าจะเป็นคำที่ด่าคนอื่นหรือด่าโดยระบุชื่อตัวเองก็ไม่อาจทำให้คนที่เข้าร่วมการทดลองชาชินหรือคุ้นเคยจนไม่รู้สึกอะไรเพราะถึงแม้จะมองด้วยตาเปล่าไม่เห็นแต่ค่าตรวจวัดคลื่นสมองและความต้านทานของผิวหนังก็บ่งชี้ว่าผู้ที่ได้เห็นหรือได้ยินถ้อยคำเชิงลบจะมีปฏิกิริยาที่แตกต่างจากการรับรู้คำชมหรือถ้อยคำที่มีความหมายกลางๆ

ดร.มารีน ทิ้งท้ายว่า การทำความเข้าใจว่าคำพูดเชิงลบมีผลต่อมนุษย์อย่างไรเป็นสิ่งที่ควรศึกษากันให้มากกว่านี้ เพื่อให้เกิดความชัดเจน และอาจต้องขยายกลุ่มทดลองให้มีขนาดใหญ่ขึ้น เพราะภาษานั้นเป็นส่วนสำคัญในการสื่อสารระหว่างมนุษย์ และก็เป็นปัจจัยหนึ่งที่ทำให้เกิดแรงขับเคลื่อนและพฤติกรรมทางสังคมอื่นๆ อีกมาก

อ้างอิง

• PsyPost. Scientists have found evidence that verbal insults trigger a “mini slap to the face”. https://bit.ly/3dWYRsB
• News.Sky. Research shows a verbal insult is like a ‘mini slap in the face’ in study that looks at how words affect us. https://bit.ly/3wCbdNp