ชวนสัมผัสความโดดเดี่ยว ที่ต้องใช้หัวใจมากกว่าหูในการรับฟัง ผ่าน ‘Flow’ ความเงียบที่เป็นมากกว่าความรู้สึก

เคยสงสัยกันไหมว่า ทำไมเวลาที่นั่งเหงาๆ อยู่ในห้องคนเดียว เราถึงได้ยินเสียงของความเงียบได้ชัดเจนที่สุด

วันนี้ MOODY อยากชวนทุกท่านร่วมกันสัมผัสความเหงา ความโดดเดี่ยว และความเปล่าเปลี่ยวหัวใจไปพร้อมๆ กับน้องแมวดำ ลาบราดอร์ ลีเมอร์ คาปิบารา และนกเลขานุการ ในภาพยนตร์แอนิเมชันเรื่อง ‘Flow’

แอนิเมชันไร้บทสนทนา สัญชาติลัตเวีย ที่ครองใจผู้ชมมาแล้วทั่วโลก จนสามารถคว้ารางวัลบนเวทีออสการ์ครั้งที่ 97 มาได้ในช่วงต้นปีที่ผ่านมา ซึ่งเชื่อว่าที่ผลลัพธ์ทั้งหมดออกมาดีได้ขนาดนี้ ไม่ใช่เพียงเพราะความน่ารักของเหล่าสรรพสัตว์ภายในเรื่องเท่านั้น หากแต่เป็นเพราะแก่นหลักของแอนิเมชันที่ถ่ายทอดเรื่องความสัมพันธ์หรือความรู้สึกโดดเดี่ยวออกมาได้อย่างลึกซึ้ง โดยที่ไม่ต้องใช้บทสนทนาสักคำเดียว

โดย ‘Flow’ ว่าด้วยเรื่องของ ‘แมวดำ’ ผู้โดดเดี่ยวที่ต้องเอาชีวิตรอดท่ามกลางน้ำท่วมในวันสิ้นโลก มันบังเอิญพบกับเรือลำหนึ่งที่มาพร้อมเพื่อนร่วมทางตัวสำคัญ และค่อยๆ พบเจอเพื่อนสัตว์มากมาย จนในทีุ่สดเกิดเป็นกลุ่มเพื่อนสัตว์ต่างสายพันธุ์ หลากบุคลิกที่ต้องร่วมกันเผชิญกับความท้าทายในมรสุมครั้งใหญ่

MOODY เชื่อว่าหลายๆ คน ต้องเคยเผชิญกับห้วงความรู้สึก ‘โดดเดี่ยว’ หลังการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ในชีวิต ไม่ว่าจะเป็นการเลิกรากับคนรัก การสูญเสียคนภายในครอบครัว การหย่าร้างกับคู่ชีวิต หรือง่ายสุดเลยคือการย้ายโรงเรียน แล้วต้องลาจากกับเพื่อนสนิทคู่ใจ เช่นเดียวกันกับน้องแมวดำใน ‘Flow’ ที่ช่วงแรกต้องเผชิญกับความโดดเดี่ยวอ้างว้างหลังไร้ที่ไปจากการเกิดเหตุการณ์น้ำท่วมโลก

เรามาดูกันในแง่ทางจิตวิทยา โดย แม็กน์ฮิลด์ นิโคไลเซน (Magnhild Nicolaisen) และ เคียร์สเตน ธอร์เซน (Kirsten Thorsen) จากโรงพยาบาลมหาวิทยาลัยออสโล ได้กล่าวไว้ว่า “ความเหงาเกิดจากความปรารถนาในการมีปฏิสัมพันธ์ การรับรู้ถึงการมีปฏิสัมพันธ์ และการตระหนักถึงคุณค่าของสายสัมพันธ์ทางสังคม”

นั่นจึงเป็นอีกสาเหตุหนึ่งที่ต่อให้บางคนอาจบอกว่าชอบอยู่คนเดียว หรือบางคนจะปฏิเสธการมีความสัมพันธ์สักเท่าไร ก็ยังสามารถรู้สึกถึงความเหงาได้ เพราะขาดความเชื่อมโยงเล็กๆ กับสิ่งรอบตัว อย่างเช่น การสบตา การมีคนรับฟังความคิดเห็น และการที่มีคนเข้าใจเราอยู่ข้างๆ 

นอกจากนี้ บทความ ‘ความเหงาที่เปลี่ยนตามช่วงอายุวัย’ (How Loneliness Changes Across Your Lifetime) ที่ได้รับการอ้างอิงโดย มานูเอล กูตีเอร์เรซ (Manuel Gutiérrez) จากมหาวิทยาลัยโคโลญจน์ (University of Cologne) ประเทศเยอรมนี ระบุว่า ‘ความเหงามักเกิดขึ้นในอัตราที่พุ่งสูงในช่วงวัยรุ่นและวัยชรา’

ทั้งนี้วิธีขจัดความเหงาของวัยรุ่นนั้น ส่วนใหญ่จะเน้นเรื่อง ‘ปริมาณ’ ยกตัวอย่าง การออกไปพบปะเพื่อนฝูง หรือการเลือกทำกิจกรรมที่จะนำพาเราไปสู่รอยยิ้ม 

ในขณะที่วัยชรา ‘คุณภาพ’ จะเริ่มมีความสำคัญมากกว่า เพื่อนไม่จำเป็นต้องเยอะ สักประมาณ 2-3 คนก็ถือว่าพอเหมาะสม เพราะสิ่งสำคัญไม่ใช่จำนวน แต่มันคือ ‘คุณค่าและความจริงใจที่มอบให้แก่กัน’ 

ไม่ต่างกับแมวดำใน ‘Flow’ ที่ถึงแม้ภายนอกจะดูมีนิสัยรักสันโดษและไม่ไว้ใจคนรอบข้าง แต่ข้างในหัวใจนั้นกลับเปี่ยมไปด้วยมวลพลังแห่งความอ้างว้าง และต้องการที่พึ่งพาทางใจ

ดังนั้น ในตอนจบของหนังเราจึงได้เห็นมิตรภาพระหว่างสัตว์ต่างสายพันธุ์ทั้ง 5 ตัวยังคงอยู่ด้วยกัน ถึงแม้การเดินทางของพวกเขาในช่วงแรกจะมีพฤติกรรมต่างๆ ที่ไม่ค่อยลงรอยกัน และคิดว่าตนสามารถใช้ชีวิตคนเดียวท่ามกลางภัยพิบัติได้

แต่ท้ายที่สุดแล้วเมื่อผ่านมรสุมชีวิตลูกใหญ่มา แมวดำและผองเพื่อนอีกทั้งสี่จึงได้เริ่มเข้าใจว่า ไม่ว่าจะมนุษย์หรือสัตว์ ทุกสิ่งมีชีวิตล้วนต้องการเพื่อนที่สามารถไว้ใจได้ไม่มากก็น้อยอยู่ดี

หรือแม้กระทั่งการฝึกใจดีกับตนเอง (Self-Compassion) โดยการนำเราเข้าไปอยู่ในมวลของความเศร้าโศก และพูดซ้ำๆ กับตนเองว่า “ทุกคนก็เคยมีความรู้สึกแบบนี้” ดั่งแมวดำที่พบเจอกับลาบราดอร์อันมีนิสัยแตกต่างกับเพื่อนในฝูง สดใสเกินไปจนยากที่จะปรับเข้าหากันได้ หรือนกที่มีทัศนคติทางความคิดแตกต่างกับฝูงชน จนเกิดเป็นความแตกร้าวทางความสัมพันธ์ และลีเมอร์กับคาปิบารา สัตว์ที่รักสงบ ไม่ชอบสุงสิงกับใคร

การมองคนรอบข้างและฝึก Self-Compassion ด้วยวิธีการคิดดังกล่าว จึงอาจเป็นวิธีที่สามารถช่วยดูแลหัวใจของเราเองได้ไม่น้อยเลยทีเดียว

สุดท้ายแล้ว เราไม่จำเป็นต้องหลีกหนีความเหงา แต่เรียนรู้ที่จะเดินเคียงข้างมัน และฝึกอ่อนโยนกับตนเองอย่างสม่ำเสมอ เพราะไม่ว่าช่วงวัยไหน คนเราก็สามารถเหงาได้

ถ้าหากเหงา MOODY อยากบอกว่า อย่าลืมออกไปเจอเพื่อนฝูงหรือหางานอดิเรกที่รักทำกันดูนะ!

แล้วทุกคนล่ะ ดู ‘Flow’ แล้วตีความไว้ว่างยังไง มาแลกเปลี่ยนกันได้นะ

อ้างอิง:

• How Loneliness Changes Across Your Life Time https://shorturl.at/HqKvD
• How To Cope With Loneliness After A Big Life Change https://shorturl.at/zSVCe
• Managing Transitions After Challenging Life Events https://shorturl.at/xs47I